Franse grammatica: le futur simple, vorming en handige tips

De Franse futur simple is eigenlijk een makkelijke tijd. Eens je weet hoe hij gewoon gevormd wordt, welke de uitzonderingen zijn en waar je verder nog moet op letten, is er niets meer aan. Bovendien, eens je de futur simple goed kent, ken je ook de basis om de conditionnel présent te vormen. Twee vliegen in één klap! De futur simple dient, zoals zijn naam het zelf al aangeeft, om zaken in de toekomst weer te geven. Maar hoe leer je de futur simple op een plezierige manier aan, zonder de eeuwige grammatica oefeningen te (laten) maken? Met spreekoefeningen en liedjes!
De futur simple komt in het Nederlands overeen met de Onvoltooid Toekomende Tijd. De O.Toek. T., zoals hij ook weleens genoemd wordt. De vertaling is simpel: je chanterai betekent ik zal zingen. Waar je wel moet voor opletten is dat je in het Nederlands twee werkwoorden hebt, het vervoegde zullen + de infinitief van het werkwoord waar het over gaat, en dat in het Frans alles in de uitgang vervat zit. Even je hoofd er bij houden dus en geen rare combinaties gaan verzinnen.

Vorming van de futur simple

De basisregel
De basisregel is eenvoudig. Je neemt de infinitief van je werkwoord en je voegt er de uitgangen bij. Die uitgangen zijn: -ai, -as, -a, ons, ez, ont. Voor een werkwoord als chanter krijg je dan:

je chanterai	ik zal zingen
tu chanteras	jij zal zingen
il/elle/on chantera	hij/zij/men zal zingen
nous chanterons	wij zullen zingen
vous chanterez	jullie zullen zingen
ils/ elles chanteront	zij zullen zingen

Werkwoorden op -re
Deze regel geldt zowel voor de werkwoorden op -er, -ir als die op -oir. Bij de werkwoorden op -re is het weer even opletten. Hier valt de eind -e weg. Voor een werkwoord als écrire krijg je dan:

j'écrirai	ik zal schrijven
tu écriras	jij zal schrijven
il / elle /on écrira	hij / zij / men zal schrijven
nous écrirons	wij zullen schrijven
vous écrirez	jullie zullen schrijven
ils/ elles écriront	zij zullen schrijven

Uitspraak

Bij de eerste persoon enkelvoud is het even opletten voor de uitspraak! De -ai wordt uitgesproken als é, je parlerai wordt dus uitgeproken als "je parleré". Dit om het onderscheid te maken met de conditionnel présent (voorwaardelijk). Hier wordt het "je parlerais" geschreven en je "parlerè" uitgesproken. En die verschillende uitspraak maakt dus het hele verschil tussen "ik zal" en "ik zou"!

De uitzonderingen

Er zijn daarnaast ook een hele reeks werkwoorden die echte uitzonderingen zijn. Maar eens je de stam van de eerste persoon enkelvoud kent, moet je er overal maar gewoon de uitgang bijplakken.

être	je serai	tu seras	il sera	nous serons	vous serez	ils seront
avoir	j'aurai	tu auras	il aura	nous aurons	vous aurez	ils auront
devoir	je devrai	tu devras	il devra	nous devrons	vous devrez	ils devront
savoir	je saurai	tu sauras	il saura	nous saurons	vous saurez	ils sauront
aller	j 'irai	tu iras	il ira	nous irons	vous irez	ils iront
faire	je ferai	tu feras	il fera	nous ferons	vous ferez	ils feront
cueillir	je cueillerai	tu cueilleras	il cueillera	nous cueillerons	vous cueillerez	ils cueilleront
recevoir	je recevrai	tu recevras	il recevra	nous recevrons	vous recevrez	ils recevront
vouloir	je voudrai	tu voudras	il voudra	nous voudrons	vous voudrez	ils voudront
tenir / venir	je tiendrai / je viendrai	tu tiendras / tu viendras	il tiendra / il viendra	nous tiendrons / nous viendrons	vous tiendrez/ vous viendrez	ils tiendront / ils viendront
accueillir	j'accueillerai	tu accueilleras	il accueillera	nous accueillerons	vous accueillerez	ils accueilleront

Een aantal werkwoorden vertonen een constante: ze hebben allemaal een dubbele r:

pouvoir	je pourrai	tu pourras	il pourra	nous pourrons	vous pourrez	ils pourront
voir	je verrai	tu verras	il verra	nous verrons	vous verrez	ils verront
courir	je courrai	tu courras	il courra	nous courrons	vous courrez	ils courront
mourir	je mourrai	tu mourras	il mourra	nous mourrons	vous mourrez	ils mourront
envoyer	j'enverrai	tu enverras	il enverra	nous enverrons	vous enverrez	ils enverront

Verder zijn er nog uitzonderingen in de onpersoonlijke werkwoorden.
valoir wordt il vaudra (il vaudra mieux = het zal beter zijn)
falloir wordt il faudra (het zal moeten)
pleuvoir wordt il pleuvra (het zal regenen)

Opletten!

Schrijfwijze verandert
Bij een aantal werkwoorden verandert er iets aan de schrijfwijze. Een overzichtje:

Werkwoorden op -ler, zoals appeler: dubbele "l" voor doffe e, dus j'appellerai, tu appelleras, il appellera, nous appellerons, vous appellerez, ils appelleront
Werkwoorden op -ter, zoals jeter: dubbele "t" voor doffe e, dus je jetterai, tu jetteras, il jettera, nous jetterons, vous jetterez, ils jetteront
Werkwoorden op -yer, zoals nettoyer: y wordt i voor doffe e, dus je nettoierai, tu nettoieras, il nettoiera, nous nettoierons, vous nettoierez, ils nettoieront
Werkwoorden op -e..er, zoals acheter: de e wordt è voor een doffe e, dus j'achèterai, tu achèteras, il achètera, nous achèterons, vous achèterez, ils achèteront.

Een heel speciaal geval!
En dan is er nog een categorie werkwoorden waar men heel erg moet opletten, omdat er een voorwaarde is bij de algemene regel en dat die voorwaarde hier geldt. Werkwoorden op é...er, zoals espérer: de é wordt è voor een doffe e die op het einde van het woord staat. In de indicatif présent is dit het geval: j' espère. Maar in de futur simple is die doffe e niet meer finaal en dus telt de regel niet meer. Bij espérer wordt dat dus j'espérerai. De é blijft dus é. Maar om het nog ingewikkelder te maken: je spreekt die é wel uit als è. Je schrijft dus j'espérerai, maar je zegt "j'espèrerai"! Simpel toch!

Tips voor leerkrachten

Wil je je les wat levendiger maken en niet gewoon saaie grammatica oefeningen maken? Laat de leerlingen dan in de futur simple praten! Hier zijn enkele lesideeën voor alle leeftijden.

Wensen voor een verjaardag
De futur simple wordt gebruikt na "j'espère que" (ik hoop dat). Laat de leerlingen enkele wensen voor een jarige vriend verzinnen. In het onderwijs voor volwassenen kan dit ook voor een huwelijk. Laat de cursisten wensen verzinnen voor een pas getrouwd stel, eveneens met "j'espère que".

Verzin een nieuwe toekomst
Laat de leerlingen of de cursisten een nieuwe toekomst verzinnen. Denk hierbij aan de school, het huis, ouders, kinderen, en ga zo maar door. Maak zinnen met "il y aura", "nous aurons tous", "tout le monde fera" en ga zo maar door.

Verzin de toekomst van een vriend(in)
Beschrijf de toekomst van diegene die naast of over je zit. Begin met "un jour, ... " en verzin dan een verhaal zoals bijvoorbeeld "Pierrot (naam van die persoon) aura un travail. Alors il gagnera beaucoup d'argent ... "

De vakantie
Beschrijf wat je allemaal gaat doen tijdens de vakantie. Begin met "Pendant les vacances" en vertel dan aan de hand van "nous irons, nous ferons..."

Liedjes laten horen
Er zijn in het Frans heel wat liedjes in de futur simple. Aan de hand van deze liedjes kan je de futur simple uitleggen. Voorbeelden van zulke liedjes zijn "L'été indien" van Joe Dassin en recenter "On ira" van Zaz of van Jean-Jacques Goldman.