InfoNu.nl > Educatie en School > Diversen > Elektriciteit voor jong en oud: een serieschakeling

Elektriciteit voor jong en oud: een serieschakeling

Elektriciteit voor jong en oud: een serieschakeling Door te spelen met voor kinderen geschikte elektriciteitsspulletjes zoals een batterij, een lampje, wat draadjes en dergelijke kun je allerlei dingen over de werking van elektriciteit leren. Voor een goede werking maakt het verschil of je de elementen in een serieschakeling zet of niet. Hoe kun je een serieschakeling bouwen?

Eenvoudige stroomkring

Het is tamelijk eenvoudig om een eenvoudige stroomkring te realiseren. Een draadje aan een batterij en aan een lampje en aan de andere kant van dat lampje nog een draadje naar de andere pool van de batterij. En het lampje zal branden, als de batterij tenminste voldoende stroom levert. Wat zou het effect zijn, als de twee lampjes gaat aansluiten? Branden de twee lampjes dan even fel als dat éne lampje uit de eenvoudige stroomkring? Of branden ze allebei nog maar op halve kracht? Om dat uit te proberen bouwen we een stroomkring, waarin we twee lampjes achter elkaar zetten. Dat heet: in serie. We bouwen dus een serieschakeling.

Veiligheid

Elektriciteit kan erg gevaarlijk zijn. De stroomsterkte van onze stopcontacten is van een hoog en dodelijk niveau. Als we zelf schakelingen maken, maken we dan ook gebruik van veilige elementen, die werken op lage voltages. Zo kun je van alles leren over elektriciteit zonder gevaarlijke effecten. Blijf dus voor je experimenteren altijd van de stopcontacten af!

Foto’s en schema’s

In de uitleg hieronder wordt gebruik gemaakt van foto’s, zodat je kunt zien hoe de verschillende elementen er uit zien. Voor ingewikkelde schakelingen zou het werken met foto’s alleen maar ingewikkeld worden, vandaar dat meestal gebruik wordt gemaakt van schematekeningen. Voor elk element dat je in je schakeling gebruikt is er een ander, afgesproken symbool. In de uitleg hieronder zie je dan ook steeds het betreffende symbool staan dat in de schematekeningen wordt gebruikt.

Benodigdheden serieschakeling

Je ziet hieronder de verschillende materialen genoemd die je voor een eenvoudige serieschakeling nodig hebt, samen met foto en symbool.
OnderdeelBeschrijvingFotoSymbool
BatterijHet gemakkelijkst is het om een platte batterij te gebruiken van 4,5 Volt. Aan de twee lipjes van deze batterij kun je gemakkelijk draadjes vastmaken.
Drie geïsoleerde snoertjesSnoertjes met aan de uiteindes klemmetjes, de zogenoemde krokodillenbekjes, maken het vastklemmen aan de batterij of een fitting gemakkelijk. De snoertjes moeten geïsoleerd zijn, zodat contact tussen de snoertjes niet meteen kortsluiting geeft.
Twee fittingenIn een fitting kan een lampje worden gedraaid. Aan de buitenkant zitten er twee aansluitpuntjes waar je een draadje aan kunt klemmen. Als er een lampje in zit, en de draadjes zijn aangesloten, zal de stroom van het ene contactpuntje door het lampje naar het andere contactpuntje lopen.
Twee lampjesGebruik lampjes van 3,5 Volt, die je in de fitting kunt draaien.

Hoe pak je het aan

  • Allereerst verzamel je wat je nodig hebt:
  • Je draait in elke fitting een lampje.
  • Klem het krokodillenbekje van het eerste snoertje aan een lipje van de batterij. De andere kant van het snoertje klem je vast aan een contactpuntje van de eerste fitting.
  • Klem het krokodillenbekje van het tweede snoertje aan het andere contactpuntje van de eerste fitting. De andere kant van het snoertje klem je aan een contactpuntje van de tweede fitting.
  • Klem het krokodillenbekje van het derde snoertje aan het andere contactpuntje van de tweede fitting. De andere kant van het snoertje klem je aan het tweede contactlipje van de batterij.
  • De lamp is aangegaan. Je hebt een stroomkring gemaakt, waarbij de twee lampjes na elkaar staan, dus in serie. Je hebt dus je eerste serieschakeling gemaakt! Hieronder ze je een foto en de bijbehorende schematekening.


Een beetje moeilijker

Je kunt je schakeling een beetje moeilijker maken. Hiervoor heb je nog twee extra elementen nodig:
OnderdeelBeschrijvingFotoSymbool
SnoertjeEen vierde geïsoleerde snoertje (met krokodillenbekjes)
Een schakelaarJe kunt de schakelaar gebruiken om de stroomkring te onderbreken. Als er geen stroom loopt, dan brandt het lampje niet.

Hoe pak je het aan

  • We gaan uit van de serieschakelaar zoals je die nu had aangelegd.
  • Maak één van de geïsoleerde draadjes los van de batterij. Dit draadje klem je met behulp van het krokodillenbakje aan een van de contactpuntjes van de schakelaar.
  • Pak het vierde geïsoleerde snoertje. Klem de ene kant vast aan het andere contactpuntje van de schakelaar en de andere kant aan de batterij.
  • De schakeling is klaar. Je kunt nu de twee lampjes aan en uit schakelen.Hieronder zie je weer een foto en de bijbehorende schematekening.

Extra onderzoek

Je hebt nu een serieschakeling gemaakt van twee lampjes en één schakelaar. Vanaf de batterij heb je deze volgorde:
  • batterij, schakelaar, lampje 1, lampje 2.
Je kunt je afvragen of het voor de schakeling verschil maakt als je de volgorde verandert. Maak er bijvoorbeeld eens van:
  • Batterij, lampje 1, schakelaar, lampje 2.
Gebruik de schakelaar om alles aan of uit te zetten. Zie je verschil?

Lees verder

© 2015 - 2019 Hansvg, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Serieschakeling of parallelschakeling?Misschien klinkt het u wel bekend in de oren: Het is Kerst, u zit gezellig met uw familie in de huiskamer naar de pracht…
Elektriciteit voor jong en oud: een parallelschakelingElektriciteit voor jong en oud: een parallelschakelingMet simpele zaken als een batterij, lampjes, draadjes en een schakelaar kun je leuke experimenten doen met elektriciteit…
Wat is een stroomkring en hoe werkt dat?Je weet dat veel apparaten op elektriciteit werken. Elektriciteit uit een stopcontact of uit een batterij. Maar hoe werk…
Elektriciteit voor jong en oud: een eenvoudige stroomkringElektriciteit voor jong en oud: een eenvoudige stroomkringHoe afhankelijk we zijn van elektriciteit wordt meestal pas duidelijk op het moment dat er een stroomstoring is. Ineens…
Elektrische stroomElektrische stroomElektrische stroom is uit onze samenleving niet weg te denken. Het is daarom erg belangrijk dat we snappen hoe het werkt…
Bronnen en referenties
  • Hoezo Technisch, Elektriciteit (1999, Zie Zo Educatief)

Reageer op het artikel "Elektriciteit voor jong en oud: een serieschakeling"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Hansvg
Laatste update: 12-09-2019
Rubriek: Educatie en School
Subrubriek: Diversen
Special: Elektriciteit
Bronnen en referenties: 1
Schrijf mee!