Leonardo-onderwijs, voor (hoog)begaafde kinderen

Leonardoscholen zijn gewone scholen, maar er wordt ook les gegeven aan (hoog)begaafde kinderen, in aparte klassen die speciaal voor deze doelgroep zijn opgestart. Initiatiefnemer Jan Hendrickx stelt als doel dat er binnen vijf jaar overal in Nederland scholen zullen zijn die in samenwerking met de Leonardostichting op de goede manier les zullen geven aan hoogbegaafden. Ook het oudere hoogbegaafde kind, die naar de middelbare school gaat, wil hij niet in de kou laten staan.

Leonadoscholen, scholen voor hoogbegaafden

Juni 2007 ging de eerste Leonardoschool van start. Leonardoscholen zijn een initiatief van voormalig schooldirecteur Jan Hendrickx. Op zijn basisschool deed hij 12 jaar ervaring op met de begeleiding van (hoog)begaafde leerlingen. Hij kwam echter tot de conclusie dat de verschillen in intelligentie tussen gangbaar begaafde leerlingen en hoogbegaafden, te groot zijn en daarom bleek het voor leerkrachten te bewerkelijk om deze verschillen voldoende op te vangen. Compacting (indikken) en verrijking van leerstof was vaak niet genoeg om hoogbegaafden gelukkig, leergierig en gemotiveerd te houden. Jan Hendricks besloot daarom om na zijn pensioen klassen op te gaan zetten voor hoogbegaafden, zodat deze kinderen voortaan de mogelijkheid zullen krijgen om zich in hun eigen (leer)tempo te ontwikkelen, zonder dat leerkrachten een spagaat hoeven te maken om met te grote verschillen tussen leerlingen, rekening te houden. Bovendien ontbreekt de ervaring over (de toch wel zeldzame) hoogbegaafde, bij de leerkracht nog maar al te vaak.

Is een Leonardoschool een aparte school voor hoogbegaafden?

Een Leonardoschool is geen aparte school voor hoogbegaafden, maar een gewone school waar ook gewoon begaafde leerlingen en meerbegaafde leerlingen les krijgen. Een school die zich openstelt voor Leonardo-onderwijs aan hoogbegaafden, wordt om die reden een Leonardoschool genoemd, maar de school behoudt verder gewoon zijn eigen naam.

Het lot van de hoogbegaafde

Jan Hendrickx is begaan met het lot van de hoogbegaafde, die in het reguliere onderwijs niet zelden vastloopt en daar helaas ook emotionele schade oploopt. In een artikel in de Limburger stelt Hendrickx dat 50 tot 80% van de hoogbegaafden in de problemen komt. Momenteel maakt slechts 16 % hoogbegaafden een universitaire studie af. Dit is een verlies voor de economie, maar zeker ook, een verlies voor de hoogbegaafden zelf. Hendrickx zou het percentage afgestudeerde hoogbegaafden graag zien uitgroeien naar 70 of 80%. Ieder jaar komen er dan globaal 3000 afgestudeerde hoogbegaafden op de arbeidsmarkt. In de Limburger stelt hij verder dat juist deze mensen verder kunnen nadenken ‘buiten de gebaande wegen’ wat van groot belang is voor het ontwikkelen van nieuwe producten en ideeën…
(Bron De Limburger)

Bedrijfsleven en hoogbegaafdheid

Op scholen waar naast het gewone onderwijs, ook Leonardo-onderwijs aan hoogbegaafden gegeven wordt, zullen leerlingen vanaf hun vierde levensjaar al Engels kunnen leren (geen steenkolenengels, zegt Hendrickx, maar Engels van leerkrachten die bij voorkeur Engels als moedertaal hebben) en het is uitdagend onderwijs waar veel gewerkt wordt met projecten. Lessen over de natuur worden bij voorkeur in de natuur zelf gehouden, in samenwerking met natuurorganisaties. Voor vakken als Wiskunde, Spaans en Engels zullen (ook) docenten van middelbare scholen worden aangetrokken. Ook krijgen de kinderen les in filosofie, informatica, sociale vaardigheden, schaken, dammen, dans.... Om dit alles te bekostigen zoekt de Leonardostichting extra financiële steun bij het bedrijfsleven, door middel van sponsors, maar ook ouderbijdragen (vrijwillig) zijn welkom, en de scholen ontvangen subsidie. Omdat de Leonardoscholen voor alle hoogbegaafden toegankelijk moeten zijn, benadrukt Jan Hendrickx dat van een bijstandsouder met hoogbegaafde kinderen, uiteraard geen vrijwillige bijdragen zal worden verwacht. Zodra het ministerie Leonardo-onderwijs als bijzonder onderwijs erkent (en hoe zou men dit onderwijs anders kunnen noemen?) mogen de scholen meer financiële steun verwachten. ‘Over vijf jaar staan er in heel Nederland Leonardoscholen, daar steek ik mijn hand voor in het vuur,’ aldus Jan Hendrickx in De Limburger.

Toelating Leonardoschool

Toelating op een Leonardoschool geschiedt op basis van een intake, een (psychologisch) onderzoek en (indien nodig) afname van een IQ test. Als de leerling al getest is bij een erkend instituut of bijvoorbeeld bij een eerstelijns psycholoog, is testen natuurlijk niet meer nodig. Een IQ van 130 of hoger, wordt als uitgangspunt voor toelating gehanteerd. Ik durf niet te speculeren of men een kind met een IQ van 125-129 zou weigeren. Ik hoop het niet. Ik veronderstel dat er voldoende ervaring in huis is om er vanuit te gaan dat men rekening zal houden met (onder andere) de leeftijd waarop men test (want hoe ouder het kind is als het getest wordt, hoe groter de kans op onderpresteren tijdens de test) en met onderpresteren over het algemeen. Bovendien hebben kinderen met een IQ van 125-129 het natuurlijk minstens zo moeilijk op een gewone school als kinderen met een IQ van net 130. Indien u interesse heeft in plaatsing van uw kind(eren) op een school met een groep waar Leonardo-onderwijs aan hoogbegaafden wordt gegeven, zijn dit echter vragen die u het beste kunt voorleggen aan de Leonardostichting.

Hoogbegaafden in het Voortgezet Onderwijs

Gelukkig wil Hendrickx ook Leonardo-onderwijs voor voortgezet onderwijs realiseren. De Leonardostichting is zich terdege bewust dat Leonardo-Colleges een must zullen zijn na een basisschooltijd waarin de lesstof ver boven het gangbare niveau heeft uitgestoken. Onderwijs op maat voor hoogbegaafden is trouwens altijd een must! Verschillende Leonardo (basisscholen) draaien al, en een fors aantal Leonardoscholen staan definitief in de planning. In Zwijndrecht zal echter in augustus 2008 de eerste brugklas, aan het Zwijndrechtse Walburgcollege, voor hoogbegaafden van start gaan. Het college doet dit uiteraard in samenwerking met de Leonardostichting. Volgens tijdschrift Talent wordt voor toelating tot deze nieuwe brugklas door het Zwijndrechtse Walburgcollege (wat het IQ betreft) een IQ van minimaal 125 als toelatingsvoorwaarde gesteld. Er is dus hoop voor alle (hoog)begaafden in Nederland.

Leonardoscholen en Leonardocolleges komen tot stand doordat een openbare basisschool en/of een middelbare school zich openstelt voor het plaatsen/realiseren van Leonardogroep(en) binnen de school. Op deze manier komen (hoog)begaafe kinderen en andere kinderen toch gewoon in contact met elkaar tijdens speelkwartier en overige gezamelijke activiteiten.

Jan Hendrickx en de Leonardostichting, bedankt voor deze onontbeerlijke initiatieven! Hoogbegaafd Nederland was er heel hard aan toe. © 2008 Kisses, gepubliceerd in Diversen (Educatie en School) op 06-07-2008, laatst gewijzigd op 11-10-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Kisses is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Hoogbegaafd kind; antwoord op je vragen: Waar krijg je als ouder van een hoogbegaafd kind antwoord op je vragen? Of begrip voor je situatie? of steun van andere ouders? Waar kan je terecht voor gedegen mater…
• Faalangst en onderpresteren bij hoogbegaafde kinderen: Uw kind is hoogbegaafd, niets is nu gevaarlijker dan te denken dat het dus allemaal wel van een leien dakje zal gaan. Natuurlijk heeft het kind de capac…
• Help! Mijn kind is hoogbegaafd. En nu?: Als je ontdekt, of vermoed dat je kind hoogbegaafd is, vraag je je natuurlijk af wat dat gaat betekenen. In de opvoeding, in de schoolkeuze. De omgang met leeftijdsgen…
• Hoogbegaafdheid: In het onderwijs is er de laatste tijd veel aandacht gekomen voor hoogbegaafde kinderen. Er is zelfs al een middelbare school voor hoogbegaafden en speciale talenten. Veel ouders denken dat…
• Wonderkinderen: vanwaar hun talent?: Af en toe hoor je weleens van wonderkinderen. Neem bijvoorbeeld Mozart die al op zeer vroege leeftijd zijn eerste composities schreef. Maar waar komen deze uitzonderlijke…

Bronnen en/of referenties

• Leonardostichting
• Tijdschrift Talent
• De Limburger