InfoNu.nl > Educatie en School > Taal > Franse grammatica: het bijwoord

Franse grammatica: het bijwoord

Een van de moeilijkheden van de Franse taal is het bijwoord, l'adverbe. Hoe maak je het? En hoe onderscheid je het van een bijvoeglijk naamwoord, l'adjectif? Hoe spreek je die -emment en -amment nu juist uit? Eens je het door hebt, is het best eenvoudig! Een overzichtje.

Wat is een bijwoord?

Een bijwoord (l'adverbe) is een woord dat ergens bij staat, het woord zegt het zelf. Het bijwoord staat bij drie dingen: bij een bijvoeglijk naamwoord, bij een werkwoord of bij een ander bijwoord.
Enkele voorbeelden:
C'est un très joli livre
Hier is très het bijwoord. Het staat bij joli, dat een bijvoeglijk naamwoord is.
Tu as bien travaillé!
Hier is bien het bijwoord. Het staat bij travaillé, een werkwoordsvorm.
Tout récemment, sa maman est décédée.
Hier is tout een bijwoord. Het staat bij récemment, een ander bijwoord.

Verschil bijwoord en bijvoeglijk naamwoord

Het verschil tussen bijwoord en bijvoeglijk naamwoord, is dat het bijwoord dus bij een bijvoeglijk naamwoord staat, bij een werkwoord of bij een ander bijwoord en een bijvoeglijk naamwoord staat bij een zelfstandig naamwoord (le substantif) en bij het werkwoord être.
Voorbeelden van een bijvoeglijk naamwoord:
Un grand chien
Grand is hier bijvoeglijk naamwoord. Het staat bij een zelfstandig naamwoord.
Il est gentil.
Gentil is hier bijvoeglijk naamwoord. Bij het werkwoord être.
Voor voorbeelden van het bijwoord, zie hierboven.

Vorming bijwoord

Algemene regel
Het bijwoord wordt gevormd met de vrouwelijke vorm (le féminin) van het bijvoeglijk naamwoord (l'adjectif) waar men -ment aan toevoegt.
Zo wordt ouvert dus ouvertement (openlijk), haut wordt hautement (erg, hoog), vif wordt vivement, etc.
Natuurlijk zijn ook hier uitzonderingen op de regel:
Gentil wordt gentiment (braafjes)
Traître wordt traïtreusement (verraderlijk)
Bref wordt brièvement (kort, bondig)

Uitzonderingen

Het bijvoeglijk naamwoord eindigt op een klinker
Wanneer het bijvoeglijke naamwoord op een klinker eindigt, voegt men gewoon -ment toe.
vrai wordt vraiment (echt), poli wordt poliment (beleefd), etc.
Ook hier weer een deel uitzonderingen:
gai wordt toch gaiement (vrolijk)
impuni wordt impunément (ongestraft)
grave heeft twee vormen: grièvement voor blessé (zwaar verwond) en gravement voor malade (zwaar ziek).

Het bijvoeglijk naamwoord eindigt op -ent of -ant
- Voor de vormen op -ent voegt men -emment toe
bvb. récent wordt récemment (recentelijk)
- Voor de vormen op -ant voegt men -amment toe
bvb. suffisant wordt suffisamment (genoeg)
- Hier ook weer uitzonderingen:
lent volgt de algemene regel en geeft dus lentement (traag)
présent volgt ook de algemene regel en geeft présentement (momenteel)
- De uitspraak van zowel - emment als -amment is [amment]

Heel wat bijwoorden hebben een vorm op -ûment
  • assidûment = vlijtig
  • crûment = botweg
  • dûment = naar behoren
  • indûment = ten onrechte
  • goulûment = gulzig
  • congrûment = correct
  • incongrûment = incorrect
  • nûment = naakt
  • continûment = voortdurend

Heel wat bijwoorden eindigen op -ément
  • confus = confusément (verward)
  • intense = intensément (intens)
  • énorme = énormément (enorm)
  • conforme = conformément (conform)
Ook hier weer uitzonderingen op de regel:
invers = inversement (omgekeerd)

Soms worden bijwoorden als bijvoeglijk naamwoord gebruikt
In dat geval verandert het bijvoeglijk naamwoord dat als bijwoord wordt gebruikt niet. Meestal staan ze dan bij werkwoorden.
Voorbeelden:
Il court vite (hij loopt snel)
Elle parle haut (zij spreekt luid)
Elle s'habille court (zij draagt korte kleren)
Elle rit jaune (zij lacht groen / als een boer die kiespijn heeft)
Ils achètent français (zij kopen Franse produkten)

Bijwoorden die niet op -ment zijn

Bijwoorden van hoeveelheid, tijd en plaats als bvb. beaucoup (veel), très (erg), ainsi (zo), hier (gisteren), aujourd'hui (vandaag), ici (hier), etc.
Vraagwoorden als comment? (hoe?) quand? (wanneer?) combien? (hoeveel?), etc.

Voor gratis, leuke oefeningen op de bijwoorden kan je terecht op www.françaisfacile.com. Ook voor andere oefeningen kan je op deze site terecht.

Lees verder

© 2010 - 2014 Mapa, gepubliceerd in Taal (Educatie en School) op . Het auteursrecht van dit artikel en antwoorden op reacties ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Frans grammatica: het bijwoordFrans grammatica: het bijwoordIn dit artikel leg ik precies uit hoe het bijwoord in het Frans wordt gevormd. Je zult zien dat het bijwoord in veel gev…
[Frans] L’adjectif, het Franse bijvoeglijk naamwoord[Frans] L’adjectif, het Franse bijvoeglijk naamwoordDe plaats van het bijvoeglijk naamwoord in een Franse zin is zo’n onderwerp, waarvan je kunt stellen dat het relatief si…
Franse grammatica: bon of bien? mal of mauvais?Bon, bien, mal of mauvais? Wanneer gebruik je nu eigenlijk wat? Best moeilijk, want naast de gewone regel zijn er natuur…
Grammaticale termen in diverse talenGrammaticale termen in diverse talenIn dit artikel vindt u een overzicht van de grammaticale termen. Niet alleen in het Nederlands, maar ook in andere talen…
Franse grammatica: toutEén van de struikelblokken uit het Frans is het gebruik van "tout" en vooral, het juist schrijven er van. Soms is het ve…

Reageer op het artikel "Franse grammatica: het bijwoord"

Plaats een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Reacties

Hugo, 21-10-2014 14:44 #2
Beetje tegenstrijdig om eerst te zeggen dat een bijwoord wordt gevormd uit de vrouwelijke vorm, terwijl je vervolgens doorgaat over de vorming uit de mannelijke vorm. welke van de twee is het nou? Reactie infoteur, 21-10-2014
De algemene regel is dat je uitgaat van de vrouwelijke vorm om het bijwoord te vormen. Maar zoals steeds in het Frans, zijn er heel wat uitzonderingen. Hierbij gaat het om vormen waarbij men van de mannelijke vorm uitgaat of het bijwoord op een totaal andere manier vormt.

Ik heb een extra kopje gemaakt om het iets duidelijker te maken.

Mvg,

Mapa

Anoniem, 21-03-2011 20:25 #1
Bedankt, dit heeft mij echt geholpen! Mijn franse docente kan namelijk echt niet uitleggen en hierdoor is alles een stuk duidelijker, ga zo door. Reactie infoteur, 21-03-2011
Super, blij dat ik heb kunnen helpen!

Het artikel Frans bijwoord maakt deel uit van een special met meer grammatica-problemen en er is ook een special met Franse woordenschat. Misschien hebt u hier ook iets aan.

Bedankt voor de reactie!

Infoteur: Mapa
Rubriek: Educatie en School
Subrubriek: Taal
Special: Franse grammatica
Reacties: 2
Schrijf mee!