InfoNu.nl > Educatie en School > Spreekbeurt > Hoe maak je een goede spreekbeurt? Gebruik deze checklist

Hoe maak je een goede spreekbeurt? Gebruik deze checklist

Hoe maak je een goede spreekbeurt? Gebruik deze checklist Als je een spreekbeurt gaat houden wil je er zeker van zijn dat je aan alles denkt. Maar welke dingen mag je absoluut niet vergeten? Welke zaken zijn nu echt belangrijk als je een goede spreekbeurt wilt houden? Het onderwerp heb je gekozen en je weet zeker dat je daar veel interessante dingen over kunt vertellen. Maar er zijn veel meer dingen waar je rekening mee moet houden. Hoe krijg je het voor elkaar om jouw toehoorders ademloos aan jouw lippen te laten hangen? Voordat je een spreekbeurt gaat houden, is het een goed idee om eerst een checklist door te lopen zodat jij helemaal niets vergeet. Een goede voorbereiding is belangrijk voor een ontspannen spreekbeurt en een enthousiast publiek.
Bron: Geralt, PixabayBron: Geralt, Pixabay

Spreekbeurt

Er is niets zo erg als praten over iets dat je niet interesseert. Kies daarom een onderwerp dat je op zijn minst leuk vindt. Als jij het bijvoorbeeld helemaal niet interessant vindt om uit te leggen hoe vliegtuigen werken, begin daar dan niet aan. Misschien vind je het veel interessanter om iets te vertellen over Nederlandse geschiedenis. Als je vanuit school een specifieke opdracht hebt gekregen,
zorg er dan voor dat je die stukken eruit haalt die jij interessant vindt. Je zou kunnen beginnen met een eenvoudige inleiding waarna je overschakelt op één onderwerp. Op deze manier kun je een groot onderwerp afbakenen en kun je je verdiepen op één specifiek onderdeel.

Voorbereiding

Veel scholieren zitten helemaal niet op een spreekbeurt te wachten, gewoon omdat het best een beetje eng is. Als jij dat ook vindt een niet staat te springen om voor de hele klas te spreken ben je echt de enige niet. Je kunt jouw zenuwen echter heel goed de baas worden als jij je goed hebt voorbereid. Je hebt je ruim van tevoren ingelezen en je weet precies waar jij het over gaat hebben. Misschien is dit wel de allerbeste tip; bereid je heel goed voor, anders is de kans dat je niet slagen zult vele malen groter.

Waar moet je aan denken bij voorbereiding?

  • Verzamel zoveel mogelijk informatie over het onderwerp
  • Lees alle informatie eerst globaal door zodat je weet dat deze relevant is
  • Daarna haal je alles eruit dat naar jouw idee niet veel met het onderwerp te maken heeft
  • Alles wat over is gebleven ga je nu gedetailleerd lezen en je onderstreept de belangrijkste kernwoorden
  • Deze kernwoorden gebruik je om een logische volgorde in jouw spreekbeurt aan te brengen

Bron: Free Photos, PixabayBron: Free Photos, Pixabay

Te veel informatie?

Dikke kans dat jij nu nog teveel informatie hebt voor jouw spreekbeurt. Lees daarom nog een keer alle stukken door een schrap wat niet absoluut noodzakelijk is. Je zou alleen die kernwoorden en onderwerpen moeten overhouden die direct met het onderwerp te maken hebben. Alles wat daar niets mee te maken heeft leidt alleen maar af.

Laatste selectie

Je hebt aan de hand van de kernwoorden nu globaal in gedachten waar jij het over gaat hebben en in welke volgorde. Zorg ervoor dat deze kernwoorden alleen die dingen zijn waar jij enthousiast van wordt. Ga niet spreken over dingen die jou persoonlijk niet interesseren, want luisteraars zullen dit direct merken. Indien jij oprecht enthousiast over iets kan vertellen is de kans heel groot dat jij een succesvolle spreekbeurt gaat houden.

Checklist

Het is een goed idee om de spreekbeurt eerst helemaal uit te schrijven en daarbij alles te noteren dat jij wilt gaan bespreken. Nadat je dit een paar keer voor jezelf hebt doorgelezen onderstreep je de belangrijkste kernwoorden. Deze kernwoorden kun je weer op een apart klein lijstje voor je neer leggen terwijl je de spreekbeurt houdt: dit wordt jouw checklist. Met een paar woorden kun je heel snel en gemakkelijk de draad weer oppakken op het moment dat je even niet meer weet waar je was gebleven of als je even zenuwachtig wordt.

Bron: RobinHiggins, PixabayBron: RobinHiggins, Pixabay
Manieren om enthousiast over te komen zijn:
  • Sta altijd rechtop voor de klas
  • Kijk af en toe de klas rond van links naar rechts
  • Maak direct oogcontact met je luisteraars
  • Maak gebruik van handgebaren om uitspraken kracht bij te zetten, maar overdrijf dit niet
  • Zorg ervoor dat je stem van hoog naar laag gaat om jouw luisteraars bij de les te houden. Het is heel saai voor jouw luisteraars om naar een eentonige toespraak te luisteren
  • Lach. Af en toe een glimlach helpt om een persoonlijke band te creëren met jouw luisteraars
  • Tot slot; als het even niet wil, neem dan gerust even een paar seconden pauze. Kijk naar je papier een pak de draad weer op

Breek het ijs en stel een vraag

Om echt contact met jouw toehoorders te krijgen is het een goed idee om af en toe een vraag aan de klas te stellen. Dit zorgt ervoor dat jij een interactie krijgt en je stelt jezelf hiermee open voor anderen. Op het moment dat jij een korte discussie kunt aangaan met jouw luisteraars is dat helemaal geweldig. Nu kan er echt een dialoog op gang komen en begint jouw spreekbeurt echt te leven.

PowerPoint

PowerPoint is wel eens 'het invalidenwagentje van de gebrekkige spreker' genoemd. Voor iemand die wekelijks voor een groep mensen staat te spreken mag dat misschien zo zijn, maar als je voor het eerst een spreekbeurt houdt is het heel erg prettig om wat ondersteunend materiaal te hebben. PowerPoint kan je helpen om structuur aan te brengen en houvast in jouw spreekbeurt. Overdrijf dit alleen niet, voortdurend vanaf een scherm lezen is geen spreekbeurt meer; dan kunnen jouw luisteraars net zo goed vanaf het scherm lezen en dat is ook niet de bedoeling. Om jouw spreekbeurt echt te laten leven is het wel een goed idee om grafieken, plaatjes en misschien zelfs voorwerpen mee te nemen. Indien je bijvoorbeeld gaat spreken over de manier waarop kaas gemaakt wordt in Italië waarom neem je dan niet een paar stukken kaas de klas mee in? Het doel hiervan is dat het jouw boodschap versterkt en het is voor de toehoorder interessant om ook te zien waar jij het precies over hebt.

Oefenen

Één van de beste manieren om te oefenen is om het te doen voor een camera, je zult versteld staan van jouw eigen capaciteiten. Nadat je de spreekbeurt hebt gehouden in jouw eigen veilige omgeving kijk je de video terug en dan kun jij precies zien wat anderen zullen zien als jij je spreekbeurt gaat houden. Misschien valt het je wel op dat je behoorlijk veel met je armen zwaait of dat je nogal veel van de ene naar de andere kant van de ruimte loopt. Het is even slikken en misschien een beetje eng, maar dit is een van de beste manieren om jouw spreekbeurtvaardigheden te kunnen leren kennen. De volgende stap is om de spreekbeurt uit te proberen bij familie of vrienden. Ga allemaal in een kamer zitten en vraag of zij naar jouw spreekbeurt willen luisteren. Vraag of zij tijdens de spreekbeurt opmerkingen willen maken over de manier waarop jij spreekt en hoe jij bepaalde dingen zou kunnen verbeteren. Dit is een fantastische manier om van jou een veel betere spreker te maken.

Tijd

Bron: PIRO4D, PixabayBron: PIRO4D, Pixabay
Als je de spreekbeurt dan eenmaal voor de klas houdt is het best wel lastig om de tijd in de gaten te houden. Je bent misschien een beetje nerveus en je moet al aan zoveel dingen denken. In plaats van om zelf een stopwatch voor je te hebben, vraag dan iemand uit het publiek om de tijd voor jou in de gaten te houden. Als jouw spreekbeurt bijvoorbeeld maximaal 20 minuten mag duren, kun je vragen of iemand achter in het lokaal zijn hand op wil steken op het moment dat je nog 5 minuten over hebt.

Ben je echt heel zenuwachtig? Dit kan jou helpen om te ontspannen

Als je nog nooit een spreekbeurt hebt gehouden en je bent echt ontzettend zenuwachtig, dan zijn dit enkele praktische tips die jou kunnen gaan helpen.
  • Duidelijk communiceren
  • Neem de tijd
  • Beweging
  • Hydratatie
  • Ademen

Duidelijk communiceren

Voordat je begint met jouw spreekbeurt kun je gewoon tegen je luisteraars zeggen dat je dit nog nooit hebt gedaan, en dat je best een beetje zenuwachtig bent. Iedereen zal het begrijpen als je misschien een beetje stottert of op een moment even niet meer weet waar je gebleven bent.

Neem de tijd

Als je jouw video terug kijkt zul je misschien zien dat je de neiging hebt om behoorlijk snel te praten, dit is niet alleen voor jou zelf vervelend, maar kan voor jouw luisteraars ook lastig zijn om te volgen. Neem daarom tijdens je spreekbeurt een paar keer een moment om heel rustig door je neus in te ademen en door je mond uit te ademen. Dit zorgt er absoluut voor dat jij rustiger wordt en meer ontspannen gaat spreken.

Beweging

Als de zenuwen echt door je lijf gieren dan is het belangrijk dat ze die er eerst uitgaan. Een goede tip is om voor dat je de spreekbeurt gaat houden misschien een paar rondjes gaat rennen. Dit is helemaal niet gek. Je bent nu eenmaal wat nerveus en die energie moet ergens heen. Om ervoor te zorgen dat je niet zo zenuwachtig bent dat je nauwelijks meer uit je woorden komt, is het belangrijk dat je zo ontspannen mogelijk voor de klas staat. Om dit te doen kun je het beste wat gaan bewegen voordat je begint; zorg ervoor dat je die zenuwen eruit rent.

Hydratatie

Vergeet niet om een glas water neer te zetten als je een spreekbeurt houdt. Dit helpt trouwens ook om zenuwen de baas te blijven. Als het je even te veel wordt kun je rustig een slokje nemen en een paar seconden nemen om jouw gedachten rustig op een rijtje te zetten.

Ademen

Vergeet niet om rustig adem te blijven halen. Als je gespannen bent kun je wederom het beste door je neus inademen en heel erg langzaam door jouw mond uitademen. Dit verlaagt jouw hartslag ook aanzienlijk en je zult onmiddellijk merken dat je in je hoofd veel rustiger wordt.

Bron: StockSnap, PixabayBron: StockSnap, Pixabay
Als je de avond voor jouw spreekbeurt jouw ademhaling nog wilt verbeteren kun je het volgende proberen:
  • Ga gestrekt op je rug op de grond liggen met je benen een beetje uit elkaar en leg je armen langs je lichaam. Leg jouw handpalmen omhoog.
  • Daarna sluit jij je ogen en je richt je alleen op je ademhaling. Luister naar jouw adem.
  • Leg daarna een hand op je buik en wees je bewust van iedere keer dat je ademt. Zorg ervoor dat je ademhaling over jouw buik gaat een niet over je borst. Als je teveel over je borst ademhaalt dan geeft dit spanning, terwijl ademhaling over de buik juist rust geeft.
  • Neem voor deze oefening alle tijd, je zult merken dat je na ongeveer 10 minuten volkomen ontspannen bent.

Met deze tips moet het goed mogelijk zijn om een fantastische spreekbeurt te houden.
© 2017 Leukonomie, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Het OVUR-model: Didactisch modelHet didactische model OVUR, dat vooral gebruikt wordt in lessen Mondelinge taalvaardigheid (MTV) staat voor Oriëntatie,…
Mijn spreekbeurt in 5 stappenHoe maak je een goede spreekbeurt, waarmee je een voldoende haalt? Ik heb een aantal tips voor iedereen die voor zijn of…
Een spreekbeurt houdenEen spreekbeurt houdenWanneer je een spreekbeurt moet houden is er een goede voorbereiding nodig om goed voor de dag te komen. Wanneer je je g…
Powerpoint presentatiePowerpoint presentaties zijn altijd een handig hulpmiddel gebleken. Een degelijke powerpoint kan u helpen bij het onders…
Presentaties geven met behulp van PowerPointPresentaties geven met behulp van PowerPointMet behulp van PowerPoint is het overbrengen van een boodschap in je presentatie veel eenvoudiger geworden. Vroeger was…
Bronnen en referenties

Reageer op het artikel "Hoe maak je een goede spreekbeurt? Gebruik deze checklist"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Leukonomie
Gepubliceerd: 31-10-2017
Rubriek: Educatie en School
Subrubriek: Spreekbeurt
Bronnen en referenties: 5
Schrijf mee!