Derrida en de kunst van het schrijven

Bij deze presentatie hoort ook een mooie powerpoint, maar die kan er helaas niet bij geplaats worden.

Geestesvader moderne semiotiek samen met Ferdinand de Saussure. Jaques Derrida (1930-2004 alvleesklierkanker): Joods – Algerijn. Vanwege het anti-semitische regeringsbeleid wordt hij van school gestuurd. In 1949 verhuist hij naar Frankrijk. Oprichter deconstructivisme = Alles kan met alles vergeleken worden; literatuur, film, theater, enz. want alles is gelijk.

Voorganger: Charles Sanders Pierce (1839-1914): 3 soorten tekens:

• Icoon = plaatje boom / autowrakken / portret (gelijkenissen)
• Index = blaadje / remsporen / rook voor vuur (causale band concept en teken)
• Symbool = ‘boom’/ verkeersbord / bijv. schrift (moet je leren)

Derrida: Kunst = index = spoor van activiteit

Wat is literatuur?

Literatuurconvensie voor normale lezers:

• 1. Het heeft een eigen identiteit / uniekheid
• 2. Er zit een auteur achter
• 3. Het bevat relateerde gebeurtenissen en die zijn ook weer gerelateerd aan andere literatuur
• 4. Het stuk heeft een titel

Literatuur volgens Derrida

• Uniek
• Het behoort tot een bepaalde klassen
• De wetten veranderen namelijk steeds / dynamisch
• De wetten kwamen pas NA de literatuur

Een tekst is zowel leesbaar als onleesbaar. Je kan namelijk niet achter de tekst komen, doordringen tot het literaire / de waarheid / de wet. Het is het constante uitstellen tot het vaststellen ervan. Maar door relaties / contacten / confrontaties / interacties aan te gaan met representaties (lit. / wetenschap) kunnen we wel meer inzicht krijgen.

Op zoek naar het ‘erbuiten’, de ‘marges’. Dat is de waarheid! Het is niet te verwoorden, want dan komt het vanzelf erbinnen te liggen.

Voorlezen Franz Kafka’s ‘Het Proces’. (Dit stuk las ik toen uit een Nederlands boek voor maar online kan ik alleen een engelse vertaling vinden. Maar als je dit leest snap je de rest van de presentatie ook dus daarom maar even een klein stukje kopie van http://www.online-literature.com/franz-kafka/the-trial/9/)

In front of the law there is a doorkeeper. A man from the countryside comes up to the door and asks for entry. But the doorkeeper says he can't let him in to the law right now. The man thinks about this, and then he asks if he'll be able to go in later on. 'That's possible,' says the doorkeeper, 'but not now'. The gateway to the law is open as it always is, and the doorkeeper has stepped to one side, so the man bends over to try and see in. When the doorkeeper notices this he laughs and says, 'If you're tempted give it a try, try and go in even though I say you can't. Careful though: I'm powerful. And I'm only the lowliest of all the doormen. But there's a doorkeeper for each of the rooms and each of them is more powerful than the last. It's more than I can stand just to look at the third one.' The man from the country had not expected difficulties like this, the law was supposed to be accessible for anyone at any time, he thinks, but now he looks more closely at the doorkeeper in his fur coat, sees his big hooked nose, his long thin tartar-beard, and he decides it's better to wait until he has permission to enter. The doorkeeper gives him a stool and lets him sit down to one side of the gate. He sits there for days and years. He tries to be allowed in time and again and tires the doorkeeper with his requests. The doorkeeper often questions him, asking about where he's from and many other things, but these are disinterested questions such as great men ask, and he always ends up by telling him he still can't let him in. The man had come well equipped for his journey, and uses everything, however valuable, to bribe the doorkeeper. He accepts everything, but as he does so he says, 'I'll only accept this so that you don't think there's anything you've failed to do'. Over many years, the man watches the doorkeeper almost without a break. He forgets about the other doormen, and begins to think this one is the only thing stopping him from gaining access to the law. Over the first few years he curses his unhappy condition out loud, but later, as he becomes old, he just grumbles to himself. He becomes senile, and as he has come to know even the fleas in the doorkeeper's fur collar over the years that he has been studying him he even asks them to help him and change the doorkeeper's mind. Finally his eyes grow dim, and he no longer knows whether it's really getting darker or just his eyes that are deceiving him. But he seems now to see an inextinguishable light begin to shine from the darkness behind the door. He doesn't have long to live now. Just before he dies, he brings together all his experience from all this time into one question which he has still never put to the doorkeeper. He beckons to him, as he's no longer able to raise his stiff body. The doorkeeper has to bend over deeply as the difference in their sizes has changed very much to the disadvantage of the man. 'What is it you want to know now?' asks the doorkeeper, 'You're insatiable.' 'Everyone wants access to the law,' says the man, 'how come, over all these years, no-one but me has asked to be let in?' The doorkeeper can see the man's come to his end, his hearing has faded, and so, so that he can be heard, he shouts to him: 'Nobody else could have got in this way, as this entrance was meant only for you. Now I'll go and close it'."

We zijn bezoekers. De wachter KAN de literatuur of andere kunstvorm zijn. De poort is de tekst.

• Literatuur = een singuliere poort voor de individuele lezer. Na het lezen van een boek is de poort weer dicht. Het was een individuele mogelijkheid om bij de wet te komen. Maar we komen daar nooit bij. Bij het herlezen komen we bij een andere poort.

Hoofdbron: Derek Attridge; Acts of Literature 1992, hoofdstuk 5: Before The Law © 2007 - 2010 Marileen, gepubliceerd in Spreekbeurt (Educatie en School) op 15-02-2007. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Marileen is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• Examenvraag 2 literatuurwetenschap Pierce & Derrida: Tentamenvraag vergelijkende literatuurwetenschapa) Leg uit wat de semiotiek van Charles Sanders Pierce inhoudt. Probeer bij je bespreking van zijn classi…
• Scriptie: schrijven van teksten: Schrijven kan erg boeiend, maar ook erg lastig zijn. Schrijven is echter te leren. Je dient wel veel te oefenen. Schrijven wordt makkelijker als je het methodisch en systemat…
• Deventer boekenstad: Bij Deventer boekenstad denk je meteen aan de jaarlijkse boekenmarkt. Deventer heeft echter een grote boekenhistorie en behalve op de boekenmarkt kun je het hele jaar door terecht in een…
• Examenvraag 1 literatuurwetenschap in de 20e eeuw: Opdracht: a) In de vergelijkende literatuurwetenschap was, en is men in zekere zin nog steeds, op zoek naar het “literaire”. Geef aan wat men in de loop va…