Angst en allergie in het pastoraat

Mensen in het pastoraat kunnen een onverklaarbare angst hebben voor sommige mensen in hun gemeente. Soms zijn ze allergisch voor iemand. Als pastor een keer in de spiegel kijken kan helpen.

Klassiek

De klassieke angst is die voor dominante personen. Bij allergie gaat het om een soortgelijk verschijnsel bij andere personen. Voor dominante personen loop je liever een eindje om en bij irritante mensen ga je zonder dat je het weet van je afbijten.

Polaire structuren

Smit geeft aan dat hij de indeling van Zijlstra heel nuttig vindt. Zijlstra onderscheidt vier persoonlijkheidstypes die twee aan twee met elkaar samenhangen en tevens elkaar tegenpool kunnen zijn:

• Afhankelijke persoon contra de onafhankelijke persoon
• Vrije persoonlijkheid contra de structureerde persoon
• De types die polair met elkaar verbonden zijn, zijn bang voor hun tegenpool. De onafhankelijke is bang voor de afhankelijke en andersom.
• Het vrije type is bang voor het ordelijke type en omgekeerd.

Onder water

Maar volgens Zijlstra draagt iedereen zijn eigen tegenpool in zichzelf mee. Die zit namelijk ‘onder water’. Als je bijvoorbeeld onder druk komt te staan komt die tegenpool plotseling ‘boven water’. De afhankelijke wordt onafhankelijk en omgekeerd.

Vrienden worden met de tegenpool

Wanneer een pastor zijn eigen verborgen tegenpool ontdekt is het voor hem of haar eenvoudiger om met die voor ‘moeilijke’ andere mensen in contact te komen. Smit noemt die andere ‘moeilijke’ mensen ‘ridders te paard’. Mensen die hoogverheven boven iedereen uit willen steken. Door het eigen maken van deze houding komen mensen van hun ‘paard’ af en gaan ze samen met de pastor lopend verder.

Allergie

Door het kennen van allergie ontstaan er nieuwe uitdagingen. Als je afhankelijk bent, ben je vaak allergisch voor onafhankelijke. De allergie is de uitdaging om te groeien in de richting die door de allergie gewezen wordt. Het kennen van je eigen kernkwaliteiten helpt je om je eigen valkuil te kennen. De valkuil is echter dat waar je goed in bent al te ‘vast zet’. Je kernkwaliteit verliest zijn souplesse en wordt en starre houding. Valkuilen en allergieën helpen du om te groeien.

Toerusting

Mensen die in het pastoraat werkzaam zijn hebben een complex werk. De hele persoonlijkheid is in het geding. Dit vraagt om voortdurende scholing, training en toerusting. In dit groeiproces is het steeds op zichzelf reflecteren en onderkennen van eigen zwakke en sterke punten. Het is een levenlang leren.