Samenvatting Buitenland ak 4 havo Hoofdstuk 2 Klimaatzones

"De karbonadie die jij 's avonds bij de hutsport eet, komt op je bord terecht dankzij het kappen van het tropisch regenwoud in Brazilië. Soms zijn de auto's in de straat bedenkt met een laagje heel fijn rood stof. Dat komt helemaal uit de Sahara en waait met winden hoog in de lucht mee naar ons land. Deze voorbeelden laten zien dat de aarde een systeem is van samenhangende processen en verschijnselen. In dit hoofdstuk ga je op zoek naar allerlei patronen in de fysische wereld"

Schoolexamen

Het Middellandse Zeegebied heeft warme, droge zomers en zachte, natte winters. Dit klimaat noemen we het mediterraan klimaat. Ook wel Middellandse Zeeklimaat, omdat landen rondom deze zee een mediterraan klimaat hebben. Zomers is het er soms kurkdroog, met als gevolg dat als het gaat regenen dat de kale bodem wegspoeld. Ook wel bodemerosie genoemd. Naast de temperatuur, heeft het middellandse zee gebied ook zijn eigen vegetatie (mediterane vegetatie). Een kurkenbos is hier een goed voorbeeld van. Door de komst van de mens en de globalisering, heeft de oorspronkelijke vegetatie plaats gemaakt voor andere planten en bomen. Deze bomen verbruiken meer water dan de oorspronkelijke vegetatie, met als gevolg dat het waterpeil zakt. Deze uitdroging zorgt voor meer bosbranden.

Het proces van landvormen kent meerdere processen. Ook wel geomorfologie genoemd. De meest voorkomende processen zijn verwering, erosie en sedimentatie. Door wind, water of temperatuur breekt gesteente af (verwering). Als het wordt getransporteerd door water of wind en het schuurt de grond uit, dan wordt dat erosie genoemd. Als uiteindelijk het materiaal neergelegd wordt heet het materiaal, sedimentatie (verweringsmateriaal). In het middellandse zeegebied is er een verschuiving van traditionele landbouw, naar irrigatielandbouw. Dit zorgt voor verdroging, bodemerosie, verwoestijning en verzilting. Dit 'minder' waard worden van de grond door deze processen heet landdegradatie. Om landdegradatie tegen te gaan moet er aan duurzaam landgebruik gedaan worden. Bij deze vorm van landbouw wordt zo veel mogelijk gehouden met de natuur en de omgeving. Voorbeelden van duurzaam landbouw zijn: druppelirrigatie (minder verspilling van water) en herbebossen van hellingen

Centraal Examen

De wet van Buys Ballot, is een wet die verklaart hoe de winden over de aarde stromen. Wind heeft op het noordelijk halfrond altijd een afwijking naar rechts en op het zuidelijk halfrond naar links (met de wind in de rug). Door ongelijke opwarming van de lucht op aarde ontstaat de mondiale luchtcirculatie. Rond de evenaar is het altijd warm en warme lucht stijgt. Vervolgens ontstaat er een minimum - - - (op de evenaar equatioriaal minimum). Je hebt immers een te kort aan lucht omdat alle lucht stijgt. Als de lucht tot aan 30 graden NB of ZB is gestroomd, dan is komt de lucht weer in aanraking met koude lucht vanuit de hogere breedtes, waardoor de lucht naar beneden gaat. Dit noemen ze subtropisch maxima + + +. Je hebt immers te veel lucht door het dalen van veel lucht. Eenmaal gedaalt en het komt de grond tegen gaat het of naar de evenaar (minimum) of naar ong. 60 graden breedte, waar een subpolair minima heerst. De luchtstroming van een te veel aan lucht, richting een tekort aan lucht voelen wij als wind. Niet alleen wind van 30 graden breedte stroomt naar het subpolair minima, maar ook lucht vanuit de polen. Op de polen heerst een polair minimum. De lucht is daar zo koud dat het daalt en vanuit de polen daalt het alleen naar lagere breedte en van maxima naar minimum, ook wel van hoge druk gebied naar lage druk gebied.

De winden zorgen voor een verplaatsing van warmte, maar luchtstroming is niet de enige stroom wat van invloed is op ons klimaat. Zeestromen zorgen voor verschillen in temperaturen. Een zeestroom kan warm of koud zijn. Wij in Nederland profiteren van een warme zeestroom die ons koele zomers geeft en zachte winters.

Gebieden met ongeveer dezelfde kenmerken wat klimaat betreft noemen we klimaatzones. Klimaten worden bepaald door geografische breedteligging, de afstand tot de zee en reliëf. De Duitser Köppen heeft een systeem bedacht om klimaten in te delen in groepen.

Het systeem van Köppen:

• A-klimaat
• B-klimaat
• C-klimaat
• D-klimaat
• E-klimaat

• Het A klimaat is het tropisch klimaat, waarbij het altijd boven de 18 graden C (palmgrens) is. Dit klimaat is rond de evenaar te vinden.
• Het B-Klimaat is het droogte klimaat, daar waar minder neerslag dan 200 mm per jaar valt.
• Je hebt een BW (woestijn) en BS (steppe, overgang naar vochtig).
• Het C-Klimaat is het zeeklimaat of ook wel gematigd maritiem klimaat, relatief weinig verschil tussen de koudste en de warmste maand. De koudste maand zit tussen de -3 en 18 graden celsius in
• Het D-Klimaat is het landklimaat / continentaal klimaat, relatief groot verschil tussen kouste en warmste maand. Winters zijn kouder dan -3 graden en zomers zijn warmer dan 10 graden.
• Het E-Klimaat is een poolklimaat, daar komt de temperatuur nooit boven de 10 graden uit.Je hebt een ET (toendra klimaat) en EH (hoogteklimaat)

De stralen van de zon verwarmen het aardoppervlak, dat op haar beurt warmte afstaat aan de atmosfeer. Kooldioxide, waterdamp en methaan houden de meeste warmte vast. Dit is essentieel voor het leven op aarde. Hierin was er evenwicht tot wij het broeikaseffect gingen beinvloeden. Dit beinvloeden van de temperatuur door uitstootgassen en verbranding van fossiele brandstoffen door de mens heet het versterkt broeikaseffect. Droogte en zeespiegelstijging zijn de twee grote problemen waar men in het Middellandse zeegebied mee te maken krijgen.