Gelukskunde: een vak apart!

Veel vakken op de middelbare school staan ver van je af. Ouderen verklaren dat je op dit moment misschien het nut ervan niet inziet, maar dat je dat later wel zult begrijpen. Intussen vind je dat je wiskundedocent verplicht zou moeten worden dat nut te verklaren, dan snap je dat tenminste. Jaren later vraag je je af wat je nu eigenlijk hebt aan scheikunde of Frans. In het dagelijks leven blijk je er geen behoefte, of zelfs maar noodzaak aan te hebben. Nee dan gelukskunde!

Een ervaring

Tijdens een wandelvakantie in Schotland troffen we een groepje jongeren onder leiding van een mannelijke en een vrouwelijke coach. Samen liepen zij hetzelfde lange afstandwandelpad als wij. Ze vielen in eerste instantie op doordat ze er bepaald niet als de typische wandelaars uitzagen. Ze droegen geen sportieve maar gewone kleding en schoenen, sommigen strompelden meer dan dat ze liepen terwijl een ander de ene na de andere sigaret rookte. Op onze eerste dag liep een meisje achteraan te steunen en kreunen: het was duidelijk dat ze er niet de juiste instelling of conditie voor had. De coach sprak met haar, probeerde haar te motiveren, en toen dat niet lukte bood ze haar de mogelijkheid aan om terug te keren. Een snelle jongen, die al voorop liep, werd teruggeroepen om met haar mee te lopen. Hij zou de anderen daarna weer inhalen. Helaas miste hij de groep toen ze even van het pad af bij een uitkijkpunt zaten uit te rusten, terwijl hij voorbij rende. Gelukkig vonden ze elkaar later, tijdens de lunch, bij de enige uitspanning halverwege de route van die dag. Elke dag weer passeerden wij de groep en zij passeerden ons. Daardoor zagen wij hoe een verzameling individuen, na een week wandelen, langzaam maar zeker veranderd was in een hechte groep.

Vicieuze cirkel

Sociaal-emotionele aspecten komen tijdens je middelbare schooltijd niet bijster aan de orde. Terwijl het veel zou helpen je beter door die periode, die ook nog eens met je puberteit samenvalt, heen te slaan. Ga maar na: Als je lekker in je vel zit, maak je makkelijker vrienden en presteer je beter dan wanneer je zit te tobben. Dat zorgt er dan weer voor dat je je gelukkig voelt. Een vicieuze cirkel. Hoe zorg je ervoor dat je in die cirkel komt? Dat je lekker in je vel zit? Dat leer je nou bij gelukskunde!

Luisteren

Ouders hebben vaak weinig tijd om echt naar hun kinderen te luisteren. Of ze onderschatten het belang van luisteren en van de problemen waar hun kinderen mee rondlopen. Alsof je pas echte problemen hebt als je volwassen bent! Als kinderen hun onzekerheden kunnen uiten in de wetenschap dat deze niet gebagatelliseerd of geridiculiseerd worden, voelen ze een enorme opluchting. Ook geeft het energie als je je gedachten kunt uiten zonder daarop meteen beoordeeld te worden. Je bent immers nog (onder)zoekende, dan vind je het fijn als je de ruimte krijgt en niet meteen afgekapt wordt door een volwassene die het beter weet. En als je iemand vindt die naar je luistert, sta je ook open voor die ander. Een positieve ervaring, gedachten en gedrag geven energie. Zo kom je in die cirkel.

Wat leer je bij Gelukskunde?

• Je leert hoe jezelf weer rustig kunt voelen als je gespannen bent.
• Je leert hoe je jezelf een goed gevoel kunt bezorgen.
• Je leert je eigen talenten te ontdekken, je goede eigenschappen en wat jou aantrekkelijk maakt.
• Je krijgt vertrouwen in jezelf.
• Je leert de dingen op een positieve manier te bekijken.
• Je leert jezelf te blijven, ook en vooral onder groepsdruk.
• Je leert jezelf te accepteren en overeind te blijven onder de lawine aan beelden van knappe, succesvolle en rijke mensen die je iedere dag over je heen krijgt.

Hoe leer je dat?

• Door naar rustige muziek te luisteren, komen er ogenschijnlijk bepaalde stoffen vrij die maken dat je je beter gaat voelen.
• Besteed zorg aan je uiterlijk.
• Sta eens stil bij de dingen waar je goed in bent en die je graag doet en formuleer 10 positieve stellingen over jezelf.
• Wie bewonder je en waarom? Is het een negatief of een positief rolmodel? Wat kun jij daarvan leren?
• Verras je ouders door ongevraagd iets in het huishouden te doen.
• Sta eens stil bij de dingen die ‘moeten’: van wie en waarom? En hoe kun je er anders tegen aankijken zodat ze je geen stress bezorgen?
• Schrijf je zorgen op een papiertje, maak er een prop van en gooi die weg voor je naar bed gaat.
• Ga eens wandelen, met vrienden of met je ouders.

Sinds kort is er een lesboek met onderwijsmodules, ontwikkeld om 'iets extra's te bieden voor de persoonlijke ontwikkeling van de kinderen'. De methode werd de afgelopen vier jaar ontwikkeld op het Eijkhagencollege in Landgraaf, waar Gelukskunde een verplicht vak is. Het vak wordt ook al gegeven op middelbare scholen in Londen en Heidelberg.